Blogs, Overtuigen, Stemgebruik

Ademen met een plant

Luisteren en spreken met hulp van je adem

Tijdens mijn opleidingsjaren in Antwerpen moesten we wel eens samen met een plant ademen. Serieus… met een plant? Ja echt, dat zou je ook eens moeten doen! Het idee daarbij is dat jij als mens de zuurstof inademt die de plant uitscheidt – zuurstof heb je immers nodig – en dat de plant iets van jou nodig heeft om te overleven: koolstofdioxide, die jij uitademt. Een voedende wisselwerking zeg maar, geven en nemen.

Zenden en ontvangen

Zo is het ook met communiceren: je hebt een zender en een ontvanger. De zender voedt jou met woorden die je als luisteraar – de ontvanger – nodig hebt om bijvoorbeeld kennis te vergaren of om geïnspireerd te raken. Leuk detail is dat inademen in het Frans inspirer is; je ademt dus als het ware de inspiratie in die de ander jou geeft. Er zijn mensen die nogal dominant zijn in de rol van zender. Kom daar maar eens tussen. Net als te veel zuurstof inademen – wat voor hyperventilatie zorgt – is te veel ‘inspiratie’ ook niet prettig. Die superzenders nemen je ook vaak het woord af. Hoe irritant is het als jij middenin je verhaal onderbroken wordt? Het kan allerlei gevoelens oproepen als Is mijn verhaal niet interessant genoeg?, Zie je wel, ik krijg nooit de ruimte! En ben ik dan niet boeiend genoeg?

Zowel het onderbroken worden als er niet tussen komen vinden veel mensen lastig in overleggen. Maar je kunt leren hoe je daarmee om kunt gaan.

Luisteren is een kwaliteit

Om overtuigend te kunnen spreken is het belangrijk dat je ook goed kunt luisteren. Luisteren is een kwaliteit die naar mijn mening vaak wordt onderschat. Hoe vaak gebeurt het jou zelf niet, dat je al popelt om de ander te onderbreken om eenzelfde ervaring of nog erger, mooier of fantastischer in te brengen? Je voelt de onrust in je lijf tijdens het luisteren en de helft van wat de ander zegt, gaat langs je heen. Je gaat uit contact met de ander, omdat je aan het wiebelen bent op je stoel en non-verbaal al laat zien dat jij het woord wilt. De verteller wordt ook onrustig van jouw gedrag en gaat misschien sneller praten – want oh jee als jij maar niet gaat onderbreken. Daardoor wordt de impact van zijn verhaal ook minder.

Kun jíj makkelijk stappen in de rol van de luisteraar, de ontvanger? Kun je luisteren zien als een kwaliteit of zie je het als een zwakte, alsof je je overgeeft? Ben je juist eerder geneigd de zenderrol te pakken en vaak het woord van iemand over te nemen of aan het woord te blijven? En hoe komt het dat jij in die – ietwat dominante – rol schiet? Wil je misschien controle houden over het gesprek?

Het vermogen om wel of niet goed te luisteren, zegt vaak iets over de persoon zelf, maar kan ook te maken hebben de cultuur binnen een organisatie of team. Wat ik nog weleens hoor, is dat in de wat meer prestatiegerichte omgevingen het haantjesgedrag de boventoon voert. Lastig als je daartussen zit en ruimte wilt innemen. En met dat ruimte innemen, ben je misschien wel meer bezig, dan met wat er verteld wordt.

Luister je goed naar de ander, dan kun je ook de juiste vragen stellen. Wat bedoel je precies? Waarom vind je dat? Zo kom je sneller achter iemands overtuigingen. Je kunt dan ook beter inschatten wat iemand nodig heeft, of wat een goede oplossingsrichting is voor een probleem. Luisteren is geen zwaktebod.

Luisteren en spreken met hulp van je adem

Leren luisteren kun je onder meer doen met behulp van je adem. De ademcyclus verloopt – als je niet praat of zingt – via drie stapjes: je ademt in, je ademt uit en na de uitademing zit een adempauze. De inademing komt vanzelf weer na je adempauze, die hoef je niet te gaan halen. Adem‘halen’ is een verboden woord in mijn praktijk.

Als je luistert naar iemand, volg dan ook eens wat jouw ademcyclus doet en grijp nergens op in. Doe je dit vaker, dan kun je ook een rustiger gevoel krijgen in je lijf en beter luisteren. Het volgen van je ademcyclus is ook een uitstekende manier om voorafgaand aan een meeting wat meer in je lijf te komen dus rustiger het gesprek in te stappen. Het mantra dat je daarvoor kunt afspelen in je hoofd is: ‘mijn adem komt, mijn adem gaat en ik heb een adempauze’, en niet ingrijpen dus!

Terug naar de plant. Inspirer is dus Frans voor inademen. Luister je naar iemand, dan kun je de inademing beschouwen als ‘ik laat mij inspireren door de verteller, ik ontvang iets (zuurstof)’. Na de inademing volgt de uitademing. Die kun je beschouwen als in ‘ik geef iets (koolstofdioxide) terug aan de ander via de uitademing. Een ‘voedende’ wisselwerking dus. Probeer het maar eens, je zult merken dat je anders in een gesprek zit.

Tactvol onderbreken

Veel mensen vinden het moeilijk om iemand op een tactvolle wijze te onderbreken. Een van de manieren om dat te doen en tegelijk jouw kwaliteit van het luisteren naar voren te brengen, is door te zeggen: “Ik heb goed naar je geluisterd en wil je graag aanvullen…”, of: “Ik heb je gehoord en heb nog een aanvulling”, of: “Mag ik even samenvatten wat je net hebt verteld?” Zo geef je aan dat je iemand hebt gehoord. De ander voelt zich gehoord en geeft zonder weerstand jou het woord. En niet in de laatste plaats: je hebt je eigen luisterkwaliteit op een tactvolle manier en zonder op te scheppen benoemd aan je toehoorder(s).

Ik ben Carmen Pierik en ik ben een van de stemtrainers van Room to Grow. Ik geef de training Overtuigend Stemgebruik. Tijdens deze training leer je hoe je voorkomt dat de ontvanger afhaakt, of jou gaat onderbreken en ook hoe je mensen op een tactvolle manier kunt onderbreken.
Zien we je binnenkort?

Heb je nog vragen? Neem gerust vrijblijvend contact op. We adviseren je graag.

 

 

WIL JE OVERTUIGENDER EN BOEIENDER SPREKEN?

OVERTUIGEND STEMGEBRUIK

Duidelijker standpunten inbrengen én verdedigen